Jump to content

တောကြက်

ဝီကီးပီးဒီးယား က
တောကြက်
တောတွင်းမာ တွိရရေ တောကြက်
တောကြက်ဖ
မျိုးရိုးခွဲခြားခြင်း ပြင်ဆင်
Unrecognized taxon (fix): Phasianidae
မျိုးဇာတ်: Gallini
မျိုးစု: Gallus
မျိုးစိတ်:
G. gallus
ဒွိနာမ
Gallus gallus
Distribution of the four junglefowl species (Gallus), with Red Junglefowl (Gallus Gallus) highlighted in brown.
Red junglefowl (Brown)
Synonyms

Phasianus gallus လင်းနီးယပ်, ၁၇၅၈

ဇီဝ‌ဗေဒအလိုအရ ‌တောကြက်ကို ‘ဂဲလက်ဂဲလပ်’ဟု‌ခေါ်၏။ ယင်းရေ ‘ဖာစီအာနီဒီ’ မျိုးရင်းမာ ပါဝင်ရေ။ ‌တောကြက်စွာ အလွန်အထာနပ်‌ရေ ကြက်ရိုင်းမျိုးဖြစ်တေ။ ကြက်ဖစွာ ပတုံးအပါအဝင် ၂၆ လက်မမှ ၂၈ လက်မလှောက်အထိရှည်လို့ ကြက်မစွာ ၁၇ လက်မလှောက်ရှည်ရေ။ ‌တောကြက်ပျံသန်းရေအခါမာ ပတုံးအထက်ဟိ အဖြူကွက်တိကို ထင်ရှားစွာ မြင်နှိုင်ရေ။ ဦး‌ခေါင်းထိပ်က နီ‌တွေး‌ရေအ‌မောက်လွဲပြီးကေ တကိုယ်လုံးစွာ မည်းပြာ‌ရောင်ဖြစ်‌နိန်ရေလို့ ထင်မှတ်ရရေ။

‌တောကြက် အဖိုအမရို့၏အသံက အိမ်ကြက်တိ၏ အသံနန့်တူ၏။ ယကေလေ့ ကြက်ဖတွန်သံစွာ တိုလို့ ပြတ်‌တောင်း‌တောင်းဖြစ်တေ။ ‌တောကြက်ကို အများအားဖြင့် ကျွန်း‌တောတိမာ ‌တွိရရေ။ မိုးခါသားမာ ‌တောနက်ရာသို့ ‌ရွှိ‌ပြောင်း‌လိ့ဟိကက်လို့ ‌ဆောင်းရာသီမာ စပါးစိုက်ရေ လယ်‌တောနန့်နီး‌ရေ ‌တောစပ်တိသို့ ‌ရွှိ‌ပြောင်းလှာပြန်ရေ။ စပါးရိတ်ပြီးချိန်မာ မိုးထ‌စော‌စောနန့် ‌နိခင်းပိုင်းမာ စပါးပင် ငုတ်တိုတိကြားသို့ လာ‌ရောက်ကျက်စားရေ။ ‌တောကြက်စွာ ပူအိုက်‌သော‌နိခင်းအခါမှ နံဘေး

အနားဟိ ခြုံဖုတ်ထဲမာ ခို‌အောင်း‌နီတတ်ရေ။ ယင်း၏ အစာမာ အသီးအနှံနန့် ပိုး‌ကောင်တိဖြစ်တေ။ ကြက်ဖတ‌ကောင်စွာ ကြက်မ ၄၊ ၅ ‌ကောင်နန့် အုပ်ဖွဲ့ပြီးကေ ‌နီတတ်ရေ။ ဝါး‌စိကို အလွန်နှစ်သက်သဖြင့် ဝါး‌စိ‌ပေါ‌သော‌နီရာတိမာ အုပ်လိုက်‌တွိနှိုင်ရေ။

တောကြက်မောင်မေ

မာ့ခ်ျလမှ‌ မေလအထဲ ‌တောကြက်ချေတိ ဥမှ‌ပေါက်ကတ်တေ။ တခါတရီ ‌အော်တိုဘာလမာ ‌တောကြက်ဥတိကို ‌တွိရတတ်သဖြင့် တနှစ်လုံးလုံး အချိန်မ‌ရွီးဥရေလို့ ယူဆရရေ။ ဥတိကို ဝါးရုံ၊ ခြုံဖုတ်တိအကြား ‌မြီပြင်နန့် ‌ပေစိကေချေအကွာမာ အုထား‌လိဟိရေ။ တမြုံလျှင် ၅ ဥမှ ၆ ဥ အထိဟိတတ်ရေ။ ကြက်မတိကသာ ဥတိကို သား‌ပေါက်ဖို့ဝပ်‌ပီးကတ်တေ။ သား‌ပေါက်ဖို့ ရက်‌ပေါင်း ၂၀ ခန့်ကြာတတ်ရေ။

‌တောကြက်ကို အ‌ရှိတိုင်းနိုင်ငံတိမာ အဝှမ်း ‌တွိရ၏။ အိမ်ကြက်စွာ ‌တောကြက်မှ ဆင်းသက်‌ပေါက်ပွား လာရေဟု ထင်ရလီရေ။

မြန်မာနိုင်ငံတဝှန်းလုံး မာ ‌တောကြက်ကို‌တွိရ၏။ ‌တောကြက်ကို ‌ပေ ၅၀⁠၀၀ အမြင့်အထိဟိ‌သော အရပ်ရို့မာပင်‌တွိရရေ။ ယင်းထက်မြင့်ရာ အရပ်ရို့မာမူကား မ‌တွိရတော့‌ချေ။[၂]

  1. ↑ BirdLife International (2012). "Gallus gallus". IUCN Red List of Threatened Species 2012. IUCN.
  2. ↑ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၅)